İktisadi Darwinizme Giriş: Biyoloji ve İktisat

İktisat, suni olanı inceleme nesnesi hâline getirmesiyle pür bir bilim; abdüksiyon[1] ve tümevarım yöntemlerini benimseyerek teorik modelleri pratiğe kanalize etmesiyle bir tür zanaat; sosyal sorunlara eğilerek çözüm üretmesiyle de bir tür etik…

Orta’nın Sonu

Belediye çalışanlarına zam konusu, son haftalarda Twitter’da çok konuşuldu. Bana kalırsa, bu tartışmalar, orta sınıfın kendisinin ölmekte olduğunu fark etmesi nedeniyle gerçekleşiyor. İnsanlar büyük ihtimalle diğerlerinin enflasyon karşısında alım güçlerini korumasından değil,…

Finansal Ekonomi Etütleri 1: Makroekonomik Göstergelerin Finans Piyasalarına Etkisi

Finansal ekonomi, belirsizliğin hâkim olduğu bir uzamda iktisadi kaynakların etkin bir biçimde tahsis edilmesiyle ilgilenen ve belirsizlikten kaynaklı açığa çıkan riskleri azaltmayı hedef edinerek olası bireysel ve toplumsal kayıpları minimize eden iktisat…

Bir Kadro Geçti

“Hatırlıyorum ki, Kadro intişar ederken maksadının, Türk milletine has meslek ve metod’un, millet ve memlekette teessüs ve inkişafına hizmet olduğunu yazmıştı. Kadro’ya, bu maksadında geniş muvaffakiyet temenni ederim.”[1] Gazi Mustafa Kemal 1932-1935…

İktisadi Düşünce Etütleri 4: Fizyokrasi ve Okasyonalizm

Fizyokrasi, iktisadi düşünce tarihinin ilk sistematik ekolünü teşkil eden ve ekonomi-politiğin hem mevzu hem de metot itibarıyla genişlik kazanmasına vesile olan bir düşünce biçimidir. Günümüzde konvansiyonel iktisadın varsayımlarına şekil vermesi ve bütünlük…

İktisadi Düşünce Etütleri 3: Liberal İktisadın Felsefesi ve Tabii Kanun Öğretisi

İktisat esasında “yapayın bilimi” olması hasebiyle bir tür “techne”’dir. Başka bir ifadeyle daima insan ve toplumun doğayla ve doğal olanla ilişkisini tasvir ve tenkit eden bir disiplinin pratiğe tatbik edilmesi sonucunda oluşmuş…

İktisadi Düşünce Etütleri 2: Liberal İktisadın Yükselişi ve Egemen İktisat Eleştirisi

“Laisser faire, laisser passer! Le monde va de lui meme…”                 <Bırakınız yapsınlar, bırakınız geçsinler! Dünya kendi kendine döner…> Ekonomi beşerî bilimler içerisinde her ne kadar özerkliğini son birkaç yüzyıl içerisinde elde…

Serbest piyasa ne getirir?

Ekonomi tarihini didik didik etsek geriye “Devlet ekonomide neye karışmalı, neye karışmamalı?” sorusu kalır herhalde. İdeolojik pozisyonunuza göre bu soruya her şey ile hiçbir şey arasında herhangi bir cevabı verebilirsiniz. Klasik liberalizm…

İktisadi Düşünce Etütleri 1: Ticari Kapitalizm ve Merkantilist Düşünce

Çağlar boyu ekonomi, toplumları bir arada tutan mekanizmaların devamlılığını sağlayan önemli bir paradigma olarak karşımıza çıkar. İnsanlık, günlük hayatta karşı karşıya kaldığı meselelere çözüm üretmek maksadıyla bir araya gelmiş, topluluklar inşa etmiş,…

Anlık Tatmin ve Otokontrol Sorunları

İktisat teorisinde idealize edilen davranışsal modeller her ne kadar politik karar alma süreçlerinde referans noktasını teşkil etse de söz konusu modellerin pratik yaşamdan kopukluğu insanın bilişsel mekanizmasının yarattığı tutarsız adacıklara yanıt verememektedir. …

Refah ile Ekonominin Sıkı İlişkisi

Kültürün Bütçe Kullanımına Yansımaları Eski dönemlerdeki gibi sosyal statü olarak hayatın içine doğrudan sınıf kavramıyla birlikte yansımasa da 21. yüzyıla bakıldığında üstü örtülü bir kast sisteminin ekonomi, dolaylı olarak refah seviyesi çatısı…

Güzel şeyler kaç para?

Bir ürünü veya hizmeti aldığınızda onun bütün maliyetini üstleniyor musunuz? Maliyet nedir? Bir üretimi 2 parça olarak görüyoruz: sermaye ve işgücü. Fabrikalar, hammadde ve makineler sermayeniz, işçileriniz iş gücünüz. Ancak bunlar bizim…

İktisadi Büyümenin Kalitesi ve Sürdürülebilirliği

İktisadi büyümenin kalitesi toplumsal refahın en temel parametrelerinden birini teşkil etmektedir. Elbette hikâyenin tamamını büyüme ile izah etmek doğru olmayacaktır. Ancak sosyal refahın niteliksel boyutunu tesis eden diğer parametrelerle ilişkilendirildiğinde önemli bir…

2021 Para ve Kur Politikası Üstüne

Zamansal Tutarsızlık Ekonomide bir politikanın teorik altyapısı kadar zamansal tutarlılığı da epey önem arz etmektedir. Bu tutarlılığın muhafazası için ise birtakım kurumların bağımsızlığı gerekmektedir. Zamansal tutarlılıktan kasıt uzun vadede ekonominin istikrarlı bir…

Peki bunlar gerçek hayatta ne işimize yarayacak?

Bir insan çalışkan veya zeki olabilir, tembel, düzensiz, yaratıcı olabilir. Grup çalışmasında sorun çıkaran bir yapısı olabilir. Bir konuda yetenekli olabilir. İşveren olsanız birini işe alacağınız da bütün bu ihtimallerle nasıl başa…